پزشکی قرص راکوتان چیست؟ همه‌چیز درباره قاتل جوش‌های سرسخت

[innerAurora]

قرص راکوتان چیست؟​

قرص راکوتان یا آکوتان (با نام تجاری ایزوترتینوئین) شکلی قوی از ویتامین A است که در سال ۱۹۸۲ موفق به دریافت تاییدیه‌ی سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) شد. این دارو، یکی از متداول‌ترین درمان‌های مورداستفاده برای آکنه‌های شدید و مقاوم است که گاهی اوقات برای درمان آکنه‌های متوسط و روزاسه نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

مشتقات ویتامین A به‌دلیل توانایی بالایی که در رفع مشکلات مختلف پوستی (از چین‌وچروک گرفته تاآکنه) دارند، همواره مورد علاقه و توجه متخصصان پوست قرار داشته‌اند. راکوتان برخلاف هم‌خانواده‌های موضعی خود مانند رتینول‌ها و رتینوئیدها که به‌صورت موضعی و طولانی‌مدت مصرف می‌شوند، دارویی خوراکی است و به‌صورت کوتاه‌مدت مورداستفاده قرار می‌گیرد.

راکوتان عوارض جانبی بسیار بیشتر و قوی‌تری نسبت به سایر درمان‌های آکنه دارد و به‌همین دلیل در مواقع ضروری و تنها برای افرادی تجویز می‌شود که از راه‌های معمول درمان آکنه مانند داروهای موضعی و اصلاح سبک زندگی، به نتیجه‌ی دلخواه خود نرسیده‌اند.

راکوتان چگونه کار می‌کند؟​

به‌گفته‌ی متخصصان پوست، راکوتان با کاهش اندازه‌ی غدد چربی و تولید روغن، به کاهش باکتری‌های عامل آکنه و درمان آکنه‌های شدید و مقاوم کمک می‌کند. این دارو، نقش بسیار موثری نیز در مهار کراتینه‌شدن و التهاب پوست دارد. آکوتان از داخل به بیرون کار می‌کند و به‌همین دلیل نیز می‌تواند منافذ، چرخه گردش سلولی و تولید روغن پوست را به‌شکلی برطرف کند که درمان‌های موضعی قادر به انجام آن نیستند.

به‌دلیل ماهیت لایه‌برداری راکوتان، در دوره‌ی مصرف این دارو باید سایر اشکال لایه‌بردارها از روتین پوستی بیمار حذف شوند. درست مانند ویتامین A موضعی، راکوتان هم ممکن است باعث حساسیت پوست به نور آفتاب شود و به‌همین دلیل درحین مصرف این دارو باید مراقبت‌های کافی را از پوست خود درمقابل نورآفتاب انجام دهید.

چه کسانی باید از راکوتان استفاده کنند؟​

راکوتان معمولا برای درمان آکنه‌های شدید تجویز می‌شود
تشخیص اینکه آیا شما کاندیدای مناسبی برای مصرف راکوتان هستید یا خیر، برعهده‌ی پزشک معالج‌تان قرار دارد و به‌هیچ عنوان نباید مصرف این دارو را به‌صورت خودسر شروع کنید؛ اما به‌طور کلی، افرادی که از درمان‌های موضعی رایج و موثر نتیجه نگرفته‌اند یا آکنه‌های شدید آن‌ها سبب ایجاد زخم‌های عمیق روی پوست‌شان شده است، بهترین گزینه‌ها برای درمان با راکوتان به‌شمار می‌روند.
برای تعیین ضرورت مصرف داروی راکوتان، پزشک معالج بررسی‌ها و آزمایش‌های دقیقی روی شما انجام می‌دهد. پس از تایید نیاز به مصرف این دارو نیز پزشک از شما می‌خواهد تا مصرف تمام رتینوئیدها را قطع کنید؛ علاوه‌براین مصرف راکوتان برای افرادی که از مشکلات کبدی رنج می‌برند نیز به‌هیچ‌عنوان توصیه نمی‌شود.

مقدار مصرف راکوتان​

درست مانند هر داروی دیگری، مقدار مصرف راکوتان هم توسط پزشک معالج و براساس نیاز بیمار تعیین می‌شود و دوزهای رایج آن بین ۲۰ تا ۸۰ میلی‌گرم در روز متغیر هستند. معمولا طول درمان راکوتان بین ۴ تا ۶ ماه است؛ اما پوست شما ۸ هفته پس از قطع مصرف راکوتان بهبود پیدا خواهد کرد.

بهتر است راکوتان را با معده‌ی پر مصرف کنید؛ بنابراین بهترین زمان مصرف راکوتان پس از غذا است. توجه داشته باشید که پس از شروع درمان این احتمال وجود دارد که در ابتدا آکنه‌های شما تشدید شوند؛ اما معمولا حدود یک هفته پس از شروع مصرف دارو می‌توانید نشانه‌های بهبودی را مشاهده کنید.

عوارض جانبی راکوتان​

مانند هر داروی شیمیایی دیگری، راکوتان هم ممکن است به بروز برخی از عوارض جانبی در افراد منجر شود؛ البته این عوارض در همه‌ی افراد ظاهر نمی‌شوند و پس‌از قطع مصرف دارو نیز ازبین می‌روند. برخی از شایع‌ترین عوارض جانبی راکوتان به شرح زیر هستند:

• حساس‌شدن پوست به نور
• خشکی چشم و گلو
• سردرد و دردهای عمومی
• خشکی پوست و لب

چند نکته مهم که قبل از مصرف راکوتان باید بدانید​

پزشک معالج شما پس از تجویز راکوتان حتما نکاتی را که درطول دوره‌ی مصرف این دارو باید به آن‌ها توجه کنید یادآوری خواهد کرد؛ اما بد نیست در این مقاله هم با برخی از این نکات مهم آشنا شوید تا با خیال راحت مصرف دارو را شروع کنید:

مصرف راکوتان در بارداری ممکن است به تولد نوزادانی با نقص مادرزادی منجر شود

بارداری و شیردهی ممنوع​

به‌گفته‌ی پزشکان، کسانی که به باردارشدن فکر می‌کنند، زنان باردار و مادران شیرده مجاز به مصرف راکوتان نیستند؛ چراکه این دارو ممکن است باعث نقص‌ مادرزادی در جنین شود یا از راه شیر به بدن نوزاد شما راه پیدا کرده و عوارض جبران‌ناپذیری به او وارد کند.

به خشکی پوست و لب سلام کنید​

هما‌ن‌طور که گفتیم، یکی از عوارض جانبی راکوتان خشکی پوست و لب است. قرص راکوتان، تولید سبوم را کاهش می‌دهد و این موضوع به‌نوبه‌ی خود خشکی شدید پوست و لب را به‌همراه می‌آورد. درطول مصرف دارو علاوه‌بر خشکی شدید پوست و لب، زمینه برای خونریزی بینی هم فراهم می‌شود و باید انتظار مواجهه با چنین عوارضی را داشته باشید. استفاده‌ی مداوم و بالا از مرطوب‌کننده و بالم لب، از بهترین راه‌هایی است که به شما کمک می‌کند تا درطول دوره‌ی درمان، با خشکی پوست و لب خود کنار آمده و آن را کنترل کنید.

مصرف الکل ممنوع​

وظیفه‌ی متابولیزه‌کردن راکوتان در بدن، برعهد‌ی کبد قرار دارد؛ بنابراین شما باید درطول دوره‌ی درمان با این دارو، از مصرف هرنوع ماده‌ای که سبب واردآمدن فشار اضافی روی کبد می‌شود خودداری کنید. الکل با ایجاد اختلال در سیستم متابولیزه‌شدن راکوتان در بدن، احتمال مسمومیت الکلی را افزایش می‌دهد و به‌همین دلیل مصرف آن در دوره‌ی درمان با راکوتان ممنوع است.

از مراجعه به مطب پزشک‌تان خسته نشوید​

درمان با راکوتان مشابه سایر موارد پزشکی نیست و نیاز به پیگیری مداوم دارد. شما درطول دوره‌ی درمان باید به‌طور مرتب به پزشک مراجعه کنید و روند درمان خود را درصورت لزوم تغییر دهید. مراجعه‌ی منظم به پزشک شاید در ظاهر کاری غیرضروری به‌نظر برسد؛ اما فراموش نکنید که راکوتان می‌تواند عملکرد کبد، تعداد گلبول‌های سفید در بدن و حتی میزان کلسترول خون را تحت‌تاثیر قرار دهد و به‌همین دلیل مراجعه‌ی منظم به پزشک از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است.

دوره درمان را کامل کنید​

مشاهده علائم بهبودی ممکن است این تصور را در ذهن شما ایجاد کند که دیگر نیازی به ادامه‌ی مصرف راکوتان ندارید؛ اما باید بدانید که این ‌کار نتیجه‌ای جز پشیمانی به‌همراه نخواهد داشت. قطع مصرف دارو بدون اطلاع و توصیه‌ی پزشک ممکن است تمام زحمات شما را به‌باد دهد و باعث شود تا دوباره شاهد ظهور آکنه‌ روی پوست خود باشید.

تفاوت‌ها را فراموش نکنید​

راکوتان داروی بسیار قدرتمند و موثری است؛ اما بااین‌وجود ممکن است افراد مختلف، واکنش‌های متفاوتی به این دارو نشان دهند. در این میان، بیمارانی هم هستند که به بیش‌از یک دوره‌ی درمان نیاز دارند و نباید با مشاهده‌ی نتایج نامطلوب پس‌از نخستین دوره‌ی درمان، از تاثیرگذاری این دارو ناامید شوند.

جمع‌بندی​

آکنه، یکی از شایع‌ترین مشکلات پوستی است که زنان و مردان بسیاری با آن درگیر هستند. درمیان درمان‌های مختلفی که برای رفع این مشکل مورداستفاده قرار می‌گیرند، قرص راکوتان یکی از بهترین و موثرترین گزینه‌ها در سراسر دنیا به‌شمار می‌رود؛ اما همان‌طور که در این مطلب نیز با هم مرور کردیم، استفاده از این دارو حتما باید به‌دستور پزشک معالج انجام شود و درطول دوره‌ی درمان هم پیگیری‌های منظم پزشکی ادامه داشته باشد تا عوارض جانبی راکوتان باعث ایجاد اختلال در زندگی شما نشود.